Gisteren zag ik mijn labyrint omschreven worden als “cirkels van bakstenen in de grond” in een ambtelijk rapport. Ik moest er wel om lachen. Als kenner vergeet je wel eens dat niet iedereen weet wat een labyrint is. Een labyrint is een patroon waarin één weg naar binnen cirkelt. Het ziet er vaak uit als een doolhof, maar dat is het niet. Als je dit patroon wandelt kun je niet verdwalen. Je volgt gewoon het pad. Het staat symbool voor je levenspad. Het wandelen is meditatief, maar het kan ook inzichten geven op vragen die je stelt. Ik heb hele wonderlijke dingen meegemaakt in labyrinten. Met de bouw van dit labyrint als voorlopig hoogtepunt.

Ik vind de omschrijving “cirkels van bakstenen” grappig omdat het het labyrint helemaal terug brengt naar wat het fysiek en simpelweg is. Het klopt. Het zijn een aantal cirkels in de grond van baksteen. Het doet me denken aan een Star Trek aflevering waarin buitenaardse wezens de mensen beschrijven als “ugly bags of mostly water” (lelijke zakken voornamelijk gevuld met water). Zo kun je het zien. Het klopt wel. Maar dan mis je een hele hoop. En hoe maak je dat dan duidelijk?

Als ik kijk naar mijn cirkels van baksteen, dan zie ik een wonderlijk pad wat me veel heeft gebracht. Een pad wat ik met plezier bewandel, simpelweg naar binnen gaan. En weer naar buiten. Ik herinner me de troost en antwoorden die ik vond, al lopende tussen die paden van baksteen. En stilte. En genieten. En connectie ervaren met de natuur om me heen, met mezelf en met iets wat groter is dan mezelf.

En als ik kijk naar die cirkels van baksteen, dan herinner ik me de maanden die ik er aan heb gebouwd. Met een beetje hulp, maar 70% van de stenen heb ik echt zelf met blote handen in de aarde gelegd. Met de intentie om er een mooi magisch wandelpad van te maken. Me afvragend of het zou werken. Want nadat ik het veldje had geregeld waar ik mocht bouwen (wat geheel toevallig en vanzelf ging, op zijn “labyrints”) dacht ik dat ik een labyrintbouwer zou regelen die er een voor mij kon maken. De labyrintbouwer die ik benaderde reageerde terug met “Ik kan dit labyrint niet voor je bouwen, dat is jouw proces. Je kan veel zelf”. Ik was verrast. Voor de eerste keer overwoog ik het zélf te doen. Cirkels van bakstenen ingraven, dat ik dat kon, dat geloofde ik wel. Maar wie maakt het dan magisch?

Ik besloot het te proberen. Ik had wel wat vaardigheden in energiewerk en magie. Ik zou wel zien hoe ik het magisch kon maken nadat ik die bakstenen had gelegd. En zo besloot ik het proces aan te gaan. En te bouwen. En al bouwend besefte ik me dat het net is als met een labyrint wandelen. Het ís gewoon magisch. Inzichten kwamen tijdens het leggen. En mooie toevalligheden. Ik kreeg meer inzicht in mezelf, de natuur en ik ervoer iets wat groter was dan mezelf. Ik hoefde niet meer te doen dan die cirkels van bakstenen met intentie in de grond te leggen en de magie kwam vanzelf.

Alles is magie, als je je ervoor open stelt.

Dit was de mooiste les van alles. En ik zag weer in hoe veel ik voor elkaar kon krijgen. Dat ik dit voor elkaar kon krijgen. Ik heb in de regen en de kou gezeten. Ik heb het op willen geven en toch weer niet. Tegenslagen. Een hele bouwdag regelen met 4 mensen die komen helpen. Ging niet door. Regen. Niet te plannen. Een dag onverwacht goed weer, dan toch snel zelf even op de fiets stappen en een halve kring leggen.

Ik heb genoten van de vrede die graven en stenen leggen me gaf. Alleen tussen de bomen. Een hert zien. Libellen. Onverwacht vaak die zon die ging schijnen door de wolken. De inzichten die ik al bouwend kreeg. Van binnen naar buiten. Ik ging naar buiten. En ik dacht aan alle mensen en kinderen die hier in de toekomst zouden wandelen en genieten van het pad. Heel misschien kon het wel blijven! Ik groef door en zette door.

Precies op de dag dat ik – moe, koud en nat – de laatste steen in het labyrint legde (op vrijdag 22 november 2017 om precies te zijn) hoorde ik dat er problemen waren ontstaan met de bruikleenovereenkomst op het gebied, een voormalig mobilisatieterrein van defensie dat te koop staat. Op de plek waar ik mijn labyrint heb neergelegd, stond voorheen een loods met uniformen en wapens. Vandaar de naam “Vredeslabyrint”. Symbolisch. Alles kan transformeren. Op deze plek is een mooi bos ontsproten en de afgelopen jaren heeft een groep enthousiaste groenliefhebbers het terrein mogen gebruiken voor natuureducatie projecten (zie: het Groeilokaal).

Op de dag dat ik het labyrint af had hoorde ik dat we er niet lang meer konden blijven, in dat gebied. Anders dan gedacht. En dat die labyrintwandelmiddagen die ik wilde organiseren en waar ik al bouwend van droomde… niet door konden gaan. Teleurstelling.
Woede ook. Wat is dit nou? Waarom loopt dit zo? Ik was kwaad. “Bouw ik dit hele labyrint, met een wilskracht die ik gewoon niet onder woorden kan brengen en dan heeft niemand er wat aan!?” Het duurde even voordat ik het labryint kon horen dat me toefluisterde: “Jij hebt er wat aan lieverd, jij kan mij nu bewandelen.” Ik liet dat besef binnenkomen. Wat ik doe voor anderen, maar niet voor mezelf.

En er waren meer lessen. Zo werd ik geconfronteerd met mijn eigen onmacht om “als een grote meid” met deze nekslag om te gaan. Ik jankte en schopte ruzie. Maar hierdoor leerde ik ook accepteren en “sorry” zeggen. Ik leerde geduld hebben. Overgave. Ik leerde dankbaar te zijn toen er een heel klein beetje ruimte kwam om wandelingen te organiseren. Ik moest accepteren dat ik op de openingswandelochtend (midwinter) geveld werd door buikgriep en zelf het hele feestje moest missen. Ik leerde weer eens dat je niet meer kunt doen dan je best, maar dat je niet alles in de hand hebt. Nederigheid. Loslaten. Maar het eerst helemaal voelen. Verdriet. Je wonden likken. Dankbaar leren zijn voor het stukje dat je wél krijgt, al is het niet het stukje dat je wilde.

In januari van dit jaar leek het er nog op dat we heel 2018 in het gebied zouden kunnen blijven, maar helaas is dat niet mogelijk gebleken, Deze week kwam het bericht dat ik het labyrint nu af moet gaan breken. Ik heb er een half jaar van kunnen genieten. Toen dit bericht onverwacht kwam heb ik weer gehuild en ben ik woedend naar het labyrint gefietst. Ik stond er en riep “Waarom? Ik heb met 100% overgave en moed die intuïtie gevolgd om dit te bouwen. Waarom krijg ik deze ervaring opgeserveerd?” Geen antwoord dit keer. Alleen verdriet en woede. De volgende ochtend in mijn yoga nidra les kwam ik dit citaat tegen in het script dat ik maanden geleden maakte:

“Wanneer je verdrietig bent, kijk dan opnieuw in je hart en zie dat je huilt om wat je vreugde schonk.” ~ Khalil Gibran

En in de vergadering met de anderen mensen die ook alles op moeten ruimen en nog geen nieuwe plek hebben om verder te gaan met hun natuureducatie projecten voelde ik het ook. Het is óók gewoon uitzonderlijk mooi en bijzonder geweest dat we hier iets hebben mogen maken. Blijft nog het verdriet om die 18 hectare natuur die mogelijk omgebouwd wordt tot industrieterrein. Laten we hopen dat het verkocht wordt aan iemand die het groen laat staan, echt, het is zo zonde!

Na de vergadering liep ik het vredelabyrint weer. Ik zag de torretjes, spinnetjes en andersoortige beestjes over het pad schieten en ik besefte me dat ik tijdens het bouwen nauwelijks een insect heb gezien. De bodem was toen een dorre, zanderige boel. Mijn labyrint heeft echt wat gedaan voor de natuur. Ik vond ook een uilebal en konijnenkeutels op het pad. Ik heb eerder wel eens een hoefafdruk van een ree gevonden. Het labyrint was een natuuraltaar waar meer wezens van genoten!

Er zijn niet veel mensen komen wandelen op de wandelmiddagen. Er stond nog een wandeling gepland op 17 juni 2018. Dat word dan de laatste. En ik heb er vrede mee gesloten. Het was niet voor velen, het was een kado voor mij. En voor de beestjes. Deze cirkels van bakstenen in de grond. Je kan niet alles delen. En je kan iemand die niet meer wil zien dan bakstenen, niet meer laten zien. Sommige dingen zijn maar voor even, maar ik had het niet willen missen.

De mensen van het Groeilokaal zoeken een nieuwe plek. Om kinderen en volwassenen te laten zien hoe zeer wij de natuur nodig hebben en hoe zeer wij onderdeel van de natuur zijn. Er komt een petitie(die vind je straks hier).Ik heb aangegeven niet mee te gaan naar een eventuele nieuwe plek, omdat ik het me simpelweg niet kan veroorloven nog een keer maanden te bouwen aan een labyrint.

Maar ik was er gisteren en terwijl mijn man het labyrint liep, lag ik met mijn jongste dochter op een berg zand en maakten we een mini labyrint van steentjes en takjes “voor de beestjes”. Heerlijk. En toen voelde ik het. Het was gewoon heel erg fijn. Gewoon bouwen. Misschien doe ik het toch nog wel een keer. Wie weet. Maar voor nu ben ik dankbaar. Dit labyrint zit in mij.